DirectStorage là gì - GPU giải nén dữ liệu game, yêu cầu SSD và game hỗ trợ

DirectStorage là gì - GPU giải nén dữ liệu game, yêu cầu SSD và game hỗ trợ

DirectStorage là API của Microsoft cho game gửi yêu cầu đọc theo lô từ SSD NVMe và giải nén tài nguyên ngay trên GPU bằng GDeflate từ bản 1.1. Điều kiện gồm Windows 10 hoặc 11 và GPU DirectX 12 hỗ trợ Shader Model 6.0.

Chia sẻ:

DirectStorage là bộ API thuộc họ DirectX của Microsoft, cho phép game gửi hàng loạt yêu cầu đọc dữ liệu từ SSD NVMe cùng lúc và chuyển phần giải nén tài nguyên từ CPU sang card đồ họa. Hiểu đơn giản, đây là đường tắt giúp texture, mô hình 3D đi từ ổ lưu trữ tới GPU nhanh hơn và ít tốn sức bộ xử lý. Nội dung dưới đây tổng hợp từ blog DirectX, tài liệu Microsoft Learn, NVIDIA và trang Steam của nhà phát hành: cơ chế hoạt động, định dạng GDeflate, các phiên bản tới 1.4, yêu cầu phần cứng và những game đã được xác nhận hỗ trợ.

DirectStorage là gì và vì sao game cần đường nạp dữ liệu mới

Ngày 01/09/2020, Microsoft công bố đưa DirectStorage lên máy tính Windows. Đây là một API trong họ DirectX, vốn được thiết kế cho kiến trúc Xbox Velocity của Xbox Series X. Theo bộ mã mẫu Microsoft công bố trên GitHub, phiên bản Windows được giữ tương đồng tối đa với bản Xbox để việc chuyển game giữa hai nền tảng thuận lợi, và API này chỉ phục vụ thao tác đọc, không ghi dữ liệu xuống ổ.

DirectStorage là gì và vì sao game cần đường nạp dữ liệu mới

Nhu cầu xuất phát từ cách game hiện đại nạp tài nguyên. Thay vì đọc từng khối lớn, game chia texture thành mảnh nhỏ và chỉ nạp phần cần cho cảnh đang dựng. Microsoft ước tính game thế hệ trước có ngân sách truyền tài nguyên khoảng 50 MB/s, tương đương vài trăm yêu cầu đọc mỗi giây ở khối 64 KB. Với ổ NVMe vài GB/s, con số này vọt lên hàng chục nghìn yêu cầu mỗi giây.

Các API lưu trữ cũ xử lý tuần tự từng yêu cầu: gửi đi, chờ hoàn tất rồi mới xử lý kết quả. Chi phí mỗi lần không lớn, nhưng nhân lên hàng chục nghìn lần thì CPU thành nút thắt và băng thông ổ bị bỏ phí. Phần lớn tài nguyên còn được nén, phải giải nén trước khi CPU hay GPU sử dụng. Microsoft khẳng định hệ thống không đáp ứng điều kiện vẫn chơi game bình thường như trước.

Hàng đợi NVMe và yêu cầu đọc theo lô giảm tải cho CPU

Bài công bố năm 2020 của Microsoft nêu ba cách DirectStorage giảm chi phí xử lý: cắt bớt phần tốn kém trên mỗi yêu cầu gửi tới ổ NVMe, cho phép gom hàng loạt yêu cầu song song để đưa tới GPU hiệu quả hơn, và để game tự quyết định thời điểm nhận thông báo hoàn tất thay vì phản hồi từng yêu cầu nhỏ. Bảng dưới gom các mốc băng thông mà Microsoft và NVIDIA dùng để minh họa áp lực này.

Mốc băng thông Giá trị (GB/s) Nguồn và điều kiện
Ổ NVMe tùy biến của Xbox Series X 2,4 Microsoft (09/2020): cần hơn 35.000 yêu cầu đọc mỗi giây ở khối 64 KB để khai thác hết
Truyền dữ liệu không nén qua PCIe Gen3 trong thử nghiệm của NVIDIA Khoảng 3 NVIDIA (11/2022): giới hạn bởi băng thông bus hệ thống
Ổ NVMe PCIe Gen3 hoặc Gen4 trên máy tính phổ thông Tới 7 NVIDIA (11/2022): đủ lấp 24 GB bộ nhớ của RTX 4090 trong hơn 3 giây

Lý do Microsoft chọn NVMe nằm ở cơ chế hàng đợi phần cứng. Một ổ NVMe có nhiều hàng đợi, mỗi hàng đợi chứa nhiều yêu cầu cùng lúc, rất khớp với kiểu nạp song song theo lô của game. Đường đọc cũ còn kèm các bước chuyển đổi dữ liệu trung gian. Với ổ NVMe được hỗ trợ và hệ thống cấu hình đúng, API phát hiện trước rằng các bước đó không cần thiết và bỏ qua, nhờ vậy mỗi yêu cầu rẻ hơn.

Bộ mã mẫu trên GitHub giải thích thêm: dùng hàm ReadFile truyền thống vẫn có thể đọc hết tốc độ ổ, nhưng chi phí CPU tăng phi tuyến khi kích thước mỗi lần đọc giảm. Trong thử nghiệm của NVIDIA, truyền dữ liệu không nén bị chặn quanh 3 GB/s bởi bus PCIe Gen3. Laptop đời 2026 có khe PCIe Gen 5 nâng mốc băng thông lên nữa, cấu tạo controller và số làn PCIe của loại ổ này được phân tích trong bài Ổ SSD Gen 5 trên laptop 2026 - Controller 6nm, làn PCIe từ CPU và DirectStorage.

Giải nén bằng GPU qua định dạng GDeflate và đường dự phòng CPU

Theo bài giới thiệu phiên bản 1.1 trên blog DirectX, tài nguyên game được nén để giảm dung lượng gói cài đặt vốn lên tới hàng trăm GB. Khi chơi, dữ liệu được chép vào RAM hệ thống, CPU giải nén rồi mới chép sang bộ nhớ GPU. Từ bản 1.1 phát hành ngày 07/11/2022, bước này có thể chuyển sang giải nén bằng GPU, tận dụng khả năng xử lý song song các tác vụ lặp lại của card đồ họa.

Giải nén bằng GPU qua định dạng GDeflate và đường dự phòng CPU

Định dạng đi kèm là GDeflate do NVIDIA đóng góp, nén không mất dữ liệu với tỷ lệ gần DEFLATE. Blog kỹ thuật của NVIDIA cho biết GDeflate dựa trên chuẩn DEFLATE RFC 1951, chia luồng dữ liệu thành ô 64 KiB nén độc lập, khi giải nén bằng GPU thì mỗi ô giao cho một nhóm luồng. RTX IO là bộ công nghệ của NVIDIA xây trên GDeflate, chạy qua API của Microsoft và qua phần mở rộng Vulkan. NVIDIA đưa tối ưu RTX IO cho GDeflate vào Game Ready Driver 526.47.

Khi chạy, DirectStorage tạo một hàng đợi tính toán và hai hàng đợi sao chép. Giải nén bằng GPU diễn ra trên hàng đợi tính toán qua metacommand riêng của hãng GPU, thiếu metacommand thì dùng bản DirectCompute, driver không chạy được bản này thì quay về CPU. Bản mẫu thử nghiệm sớm của Microsoft nạp cảnh mất 0,8 giây với GDeflate trên GPU, so với 2,36 giây khi dùng Zlib trên CPU. Microsoft khuyến nghị bộ đệm trung gian khoảng 128 MiB, NVIDIA khuyên nâng từ mặc định 32 MB lên ít nhất 128 MB.

Các phiên bản DirectStorage từ 1.0 tới bản xem trước 1.4

Bản 1.0 phát hành ngày 14/03/2022, từ đây game Windows được phép phát hành kèm API sau giai đoạn xem trước cho nhà phát triển. Microsoft phân phối qua NuGet, kèm bộ mã mẫu trên GitHub, công cụ PIX hỗ trợ ngay từ ngày đầu, đồng thời khẳng định API tương thích Windows 10 nhưng khuyến nghị Windows 11 để chơi game. Bản 1.0.2 tháng 5/2022 cải thiện hiệu năng trên Windows 10.

Phiên bản Ngày đăng trên blog DirectX Điểm mới chính
1.0 14/03/2022 SDK công khai, game Windows bắt đầu được phát hành kèm API
1.0.2 24/05/2022 Cải thiện hiệu năng trên Windows 10, thêm ký hiệu gỡ lỗi công khai
1.1 07/11/2022 Giải nén bằng GPU với định dạng GDeflate, hàm EnqueueSetEvent
1.2 18/04/2023 Tùy chọn ForceFileBuffering cho ổ HDD, API GetCompressionSupport
1.3 01/07/2025 API EnqueueRequests đồng bộ qua fence D3D12, kiểu đích MULTIPLE_SUBRESOURCES_RANGE
1.4 (xem trước) 11/03/2026 Codec Zstandard chạy trên CPU và GPU, thư viện Game Asset Conditioning

Trong bài giới thiệu bản 1.1, Microsoft cho biết game hỗ trợ API cài trên ổ NVMe có thể giảm tới 40% thời gian tải nhờ bản 1.0 kết hợp Windows 11. Bản 1.2 thêm tùy chọn mở file ở chế độ có bộ đệm dành cho ổ HDD, bắt buộc tắt BypassIO khi bật. API GetCompressionSupport cho game biết đang giải nén theo đường GPU tối ưu, GPU dự phòng hay CPU để chọn sẵn độ phân giải texture.

Bản 1.3 ngày 01/07/2025 thêm EnqueueRequests, gom nhiều yêu cầu trong một lần gọi và đồng bộ bằng fence D3D12, bảo đảm texture được nạp đúng thứ tự với UpdateTileMappings. Bản 1.4 ra mắt dạng xem trước ngày 11/03/2026 với codec Zstandard (Zstd) và thư viện GACL, giúp tỷ lệ nén Zstd tốt hơn tới 50%. AMD, NVIDIA hứa tối ưu driver cho Zstd trong nửa cuối 2026, còn trang GitHub của dự án cảnh báo bản giải nén Zstd trên GPU chưa dùng cho sản phẩm thương mại.

Yêu cầu hệ điều hành, ổ NVMe, GPU và cơ chế BypassIO

Microsoft đặt ba điều kiện. Hệ điều hành là Windows 10 hoặc 11, trong đó Windows 11 có thêm tối ưu ngăn xếp IO. API chạy trên mọi loại ổ, nhưng phải cài game vào SSD NVMe mới thấy cải thiện rõ. Giải nén bằng GPU cần card DirectX 12 hỗ trợ Shader Model 6.0, Microsoft khuyến nghị card DirectX 12 Ultimate. Ổ NVMe cũng khác nhau ở bộ nhớ đệm, chênh lệch giữa loại có DRAM và loại mượn RAM hệ thống khi ổ gần đầy được phân tích trong bài SSD có DRAM và Host Memory Buffer - Tốc độ đọc ghi khi ổ đầy 80%.

Thành phần Điều kiện Microsoft nêu Ghi chú theo nguồn
Hệ điều hành Windows 10 và Windows 11 Windows 11 có thêm tối ưu ngăn xếp IO và được khuyến nghị, BypassIO chỉ có từ Windows 11
Ổ lưu trữ Chạy trên mọi loại ổ Cần SSD NVMe mới thấy cải thiện rõ, BypassIO hiện chỉ hỗ trợ NVMe định dạng NTFS
Giải nén bằng GPU GPU DirectX 12 hỗ trợ Shader Model 6.0 Microsoft khuyến nghị card DirectX 12 Ultimate
Driver Driver mới của AMD, Intel, NVIDIA NVIDIA đưa RTX IO vào Game Ready Driver, thiếu metacommand tối ưu thì chạy bản DirectCompute, sau cùng là CPU

Theo tài liệu BypassIO trên Microsoft Learn, BypassIO là đường đọc file tối ưu giảm chi phí CPU và thuộc hạ tầng phục vụ DirectStorage trên Windows 11. Phạm vi hiện tại gồm máy khách Windows, ổ NVMe, hệ thống file NTFS, chỉ áp dụng cho thao tác đọc không qua bộ đệm. Lệnh đọc đi thẳng từ trình quản lý I/O tới NTFS, qua driver đĩa classpnp tới driver StorNVMe, bỏ qua mọi bộ lọc file và bộ lọc volume ở giữa.

Microsoft Learn hướng dẫn kiểm tra bằng lệnh fsutil bypassIo state /v kèm đường dẫn ổ, kết quả nêu driver đầu tiên chặn BypassIO và lý do. Ví dụ trong tài liệu, ổ bật BitLocker chỉ hỗ trợ một phần vì driver fvevol.sys tắt bước bỏ qua tầng volume, lệnh đọc vẫn đi qua tầng này. Chống phân mảnh một file cũng tạm đẩy lệnh đọc về đường truyền thống cho tới khi hoàn tất.

Game hỗ trợ DirectStorage và cách kiểm tra trên laptop

Tính năng chỉ phát huy khi nhà phát triển tích hợp vào game. Trong thông báo bản 1.0, Microsoft giới thiệu bài nói tại GDC của Luminous Productions về cách đưa API vào Forspoken, tựa game Square Enix phát hành trên PC ngày 24/01/2023. Trang Steam của game ghi dung lượng 150 GB, cấu hình đề nghị dùng SSD và mức Ultra 2160p 60 fps yêu cầu NVMe SSD từ 150 GB.

Tựa game Phát triển, ngày phát hành PC Dung lượng và ổ (trang Steam) Vai trò theo nguồn chính thức
Forspoken Luminous Productions (Square Enix), 24/01/2023 150 GB, cấu hình đề nghị ghi SSD, mức Ultra 2160p 60 fps ghi NVMe SSD Luminous trình bày cách tích hợp DirectStorage tại GDC, được Microsoft giới thiệu
Ratchet & Clank: Rift Apart Insomniac Games, Nixxes Software, 26/07/2023 75 GB, tối thiểu khuyến nghị SSD, cấu hình đề nghị bắt buộc SSD Nạp nhanh khi chuyển chiều không gian, hỗ trợ RTX IO
Portal: Prelude RTX (bản mod) Dựng bằng NVIDIA RTX Remix, 18/07/2023 Dung lượng cài đặt giảm 44% nhờ nén GDeflate Dùng RTX IO qua phần mở rộng Vulkan, không qua API của Microsoft

Với Ratchet & Clank: Rift Apart, NVIDIA cho biết RTX IO giúp nạp nhanh texture và môi trường chi tiết khi nhân vật nhảy giữa các chiều không gian. Richard van der Laan của Nixxes Software giải thích API bảo đảm thời gian tải ngắn, còn giải nén bằng GPU được dùng ở mức đồ họa cao để nạp tài nguyên nền trong lúc chơi. NVIDIA nói laptop và PC dùng GPU GeForce từ kiến trúc Maxwell trở lên được cải thiện RTX IO qua Game Ready Driver, mức tăng tốc thay đổi theo game, cảnh và cặp GPU với ổ.

Trên laptop, việc đầu tiên là cài game vào SSD NVMe gắn trong thay vì ổ SATA. Lệnh fsutil ở trên đồng thời cho biết loại ổ (Storage Type: NVMe) và driver có tương thích BypassIO hay không. Driver GPU nên cập nhật vì metacommand tối ưu và RTX IO của NVIDIA nằm trong đó. DirectStorage chỉ rút ngắn khâu nạp dữ liệu, còn hiện tượng khựng do biên dịch shader lần đầu là nguyên nhân khác, cách xử lý nằm trong bài Game bị giật khung hình trên laptop - Shader cache, biên dịch shader và cách sửa.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

DirectStorage có tự tăng tốc mọi game đã cài không?

Không. Game phải được nhà phát triển tích hợp API thì mới có tác dụng. Microsoft cho biết hệ thống không đáp ứng điều kiện vẫn chạy game như trước, chỉ không có phần cải thiện tốc độ nạp.

Laptop dùng SSD SATA có chơi được game hỗ trợ DirectStorage không?

Chơi được, vì Microsoft ghi API chạy trên mọi loại ổ. Muốn thấy cải thiện rõ thì cần cài game vào SSD NVMe, và BypassIO trên Windows 11 hiện chỉ hỗ trợ ổ NVMe.

GPU tích hợp có giải nén bằng GPU được không?

Tài liệu Microsoft chỉ đặt điều kiện GPU DirectX 12 hỗ trợ Shader Model 6.0, không nhắc tới GPU rời hay tích hợp. NVIDIA cho biết RTX IO chạy trên mọi GPU DirectX 12 hiện đại, GPU càng nhiều nhân tính toán thì giải nén càng nhanh khi ổ không phải nút thắt.

Bật BitLocker có làm DirectStorage ngừng hoạt động không?

Không ngừng hoạt động. Ví dụ trên Microsoft Learn cho thấy ổ bật BitLocker chỉ hỗ trợ BypassIO một phần, lệnh đọc vẫn đi qua tầng volume. API vốn chạy được cả trên Windows 10, nơi chưa có BypassIO.

← Bài trước

0 phản hồi cho “DirectStorage là gì - GPU giải nén dữ liệu game, yêu cầu SSD và game hỗ trợ”

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Tên và nội dung bình luận hiển thị công khai; email không hiển thị công khai. Xem Chính sách bảo mật.